Jest nowy projekt ustawy wzmacniającej kompetencje PIP

Na stronach RCL pojawił się zapowiadamy już w mediach nowy projekt ustawy o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz niektórych innych ustaw (wersja z 28 stycznia br.).

Tak, jak w przypadku poprzednich wersji projektu – zasadniczym jego założeniem jest wyposażenie inspektora PIP w kompetencję do zobligowania np. zleceniodawcy i zleceniobiorcy do doprowadzenia do zgodności łączącego ich stosunku prawnego z obowiązującymi przepisami prawa – w sytuacji, gdy w toku kontroli PIP zostanie ustalone, iż stosunek ten wykazuje cechy właściwe stosunkowi pracy w rozumieniu art. 22 § 1 KP.

Najważniejsze pytanie – czy PIP będzie wydawał decyzje?

Tak. Okręgowy inspektor pracy uzyska jednak środek władczego w postaci możliwości stwierdzania w drodze decyzji istnienia stosunku pracy w wyżej opisanej sytuacji.

Jednakże warunkiem wydania decyzji będzie niewykonanie wcześniejszego polecenia okręgowego inspektora pracy dotyczącego usunięcia stwierdzonych naruszeń w obszarze związanym z zawieraniem umów cywilnoprawnych albo z faktycznym świadczeniem pracy w warunkach, w których powinna być zawarta umowa o pracę.

Jak to się będzie odbywało?

W razie ujawnienia nieprawidłowości inspektor PIP będzie miał obowiązek wydania polecenia skierowanego do np. zleceniodawcy i zleceniobiorcy, wskazującego na konieczność jego ukształtowania w sposób odpowiadający obowiązującym normom prawnym.

Inspektor PIP zostanie wyposażony w kompetencję do dokonania oceny prawidłowości realizacji wydanego polecenia. W przypadku oceny pozytywnej – postępowanie zostanie zakończone.

Zatem, jak wyjaśnia MRPiPS – to polecenie można będzie zrealizować w następujący sposób:

strony kwestionowanego np. zlecenia lub B2B będą mogły zawrzeć umowę o pracę

Jeżeli taka czynność zostanie dokonana i uzyska aprobatę inspektora pracy, postępowanie zostanie zakończone bez potrzeby podejmowania dalszych czynności administracyjnych.

strony kwestionowanego np. zlecenia lub B2B będą mogły ukształtować łączący je stosunek cywilnoprawny – w zakresie jego treści lub sposobu realizacji – aby usunąć elementy charakterystyczne dla stosunku pracy oraz wyeliminować zarzuty niezgodności z przepisami prawa pracy

Także w tym przypadku, jeżeli PIP uzna, że to poprawna forma wykonania polecenia – postępowanie zostanie zakończone bez potrzeby podejmowania dalszych czynności administracyjnych.

Natomiast ocena negatywna stanowić będzie podstawę do wszczęcia przez okręgowego inspektora pracy postępowania administracyjnego, którego skutkiem będzie:

wydania decyzji ustalającej istnienie stosunku pracy
albo wytoczenia powództwa o ustalenie istnienia lub treści stosunku pracy.

Jaki będą skutki wydania decyzji?

Decyzja ta będzie wywoływała skutki prawne od dnia jej wydania, a stanie się wykonalna z dniem upływu terminu do wniesienia odwołania albo z dniem prawomocnego orzeczenia sądu.

Ewentualny rygor natychmiastowej wykonalności będzie nadawany na zasadach ogólnych, jeżeli będzie to uzasadnione okolicznościami konkretnego stanu faktycznego.

Na jakich zasadach będzie się odbywała droga sądowa?

Niezależnie od powyższych rozwiązań – PIP zachowa możliwość wystąpienia na drogę sądową z powództwem o ustalenie istnienia stosunku pracy lub ustalenia treści stosunku pracy.

Co istotne, postępowanie sądowe będzie jedyną drogą umożliwiającą uzyskanie skutków wstecznych w zakresie przekształcenia stosunku cywilnoprawnego w stosunek pracy.

PIP będzie miał wybór jak postąpi

MRPiPS podkreśla, że nowe przepisy dadzą okręgowemu inspektorowi pracy możliwość wyboru środka reakcji jeżeli jego polecenie nie zostanie zrealizowane poprawnie. Będzie mógł:

wydać decyzję stwierdzającą istnienie stosunku pracy lub
skierowanie powództwa o ustalenie istnienia stosunku pracy.

MRPiPS wskazuje, że pozwoli to uniknąć sytuacji, w której inspektor PIP byłby zmuszony wydawać decyzję w sprawach spornych lub wymagających szerokiego postępowania dowodowego.

W ocenie MRPiPS – takie ukształtowanie uprawnień zwiększy skuteczność i proporcjonalność działań PIP.

Nowe rozwiązania prawne mają wejść w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia nowej ustawy w Dzienniku Ustaw – zakładamy więc, że można się ich spodziewać do końca pierwszego kwartału br.

W Most Wanted! trzymamy rękę na pulsie i cały czas informujemy Państwa o tym, co się dzieje w legislacji.

Zatem serdecznie zapraszamy 18 lutego br. szkolenie, na którym nowe przepisy (które prawdopodobnie będą już ostatecznymi) – zostaną dokładnie omówione.

Szkolenie pt. „Prawo pracy – Jak stosować nowe przepisy? – przegląd zmian oraz najnowszych stanowisk” poprowadzi nasza uznana ekspertka – p. Monika Frączek

Żeby się zapisać – wystarczy kliknąć w poniższy link:

Prawo pracy – Jak stosować nowe przepisy? – przegląd zmian oraz najnowszych stanowisk

Nowe uprawnienia PIP to będzie też temat prelekcji cenionej wśród praktyków ekspertki – p. Anity Gwarek, która – na 12 marca br. Konferencji w ramach Ogólnopolskiego Kongresu Prawa Pracy – wyjaśni:

jakie będą nowe uprawnienia inspektorów PIP w trakcie kontroli?
jak będzie się odbywała kontrola poprawności wyboru podstawy zatrudnienia (czy dobrze została wybrana umowa o pracę lub cywilnoprawna cywilnoprawna)?

Gorąco zachęcamy do udziału w 52 Ogólnopolskim Kongresie Prawa Pracy (12 i 13 marca br.).

Oprócz prelekcji, które poruszą najważniejsze zagadnienia, którymi w 2026 r. będą żyły Kadry i HR – będziecie Państwo mogli wziąć udział w bardzo praktycznych Warsztatach.

Szczegóły i formularz zgłoszeniowy zapraszamy znajdziecie Państwo pod tymi linkami: